9 Σεπ 1942 : Τι συνέβη εκείνη την ημέρα στο Στρυμονικό Σερρών;

 

Η περιοχή του Στρυμονικού Σερρών είχε μια ιδιαιτερότητα κατά την διάρκεια του Β΄ παγκοσμίου πολέμου και την εισβολή των Γερμανών στην Ελλάδα και φυσικά στον νομό Σερρών. Ενώ λοιπόν το μεγαλύτερο μέρος του νομού Σερρών (ανατολικά του Στρυμόνα) παραχωρήθηκε από τους Ναζί στη σκληρή Βουλγαρική φασιστική κατοχή, το Στρυμονικό —λόγω της στρατηγικής του θέσης, της εγγύτητας στη Θεσσαλονίκη και της Γέφυρας του Όρλιακου— παρέμεινε υπό άμεσο Γερμανικό έλεγχο (Γερμανική Ζώνη Κατοχής Κεντρικής Μακεδονίας).
   Μέχρι όμως να φτάσουμε στην 9^η Σεπ 1942, ημέρα Τετάρτη, και σε ένα από τα πιο σκοτεινά και μαρτυρικά κεφάλαια του Στρυμονικού Σερρών, ας δούμε πολύ σύντομα τα ιστορικά γεγονότα που μας οδηγούν σε αυτή την ημέρα.
   α. Η Μάχη του Μπέλλες και των Οχυρών: Στις 6 Απριλίου 1941 ξεκινά η γερμανική εισβολή στην Ελλάδα (Επιχείρηση Μαρίτα). Το βάρος της επίθεσης δέχτηκε η Γραμμή Μεταξά στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα (οροσειρά Μπέλλες και οχυρό Ρούπελ)
 β. Η κατάρρευση του μετώπου: Παρά την ηρωική αντίσταση των Ελλήνων στρατιωτών, οι γερμανικές μεραρχίες «πάντσερ» κατάφεραν να υπερκεράσουν τα οχυρά μέσω του γιουγκοσλαβικού εδάφους. Κατηφορίζοντας προς την κοιλάδα του Στρυμόνα, οι Γερμανοί κατέλαβαν αμέσως το Στρυμονικό  ενώ μέχρι και τις 9 Απριλίου 1941 είχε καταληφθεί και η πόλη των Σερρών.
 
Το χρονικό της 9^ης Σεπ 1942, ημέρα Τετάρτη
 
     Κατά την υποχώρηση από το πολεμικό μέτωπο και διάλυση του ελληνικού στρατού τον Απρίλιο του 1941, πολλοί κάτοικοι του Στρυμονικού (αλλά και στρατιώτες που επέστρεφαν από το μέτωπο) μάζεψαν και έκρυψαν όπλα, σφαίρες και χειροβομβίδες. Το υλικό αυτό φυλασσόταν σε κρύπτες, μαντριά και αμπάρια (αποθήκες σιταριών και άλλων δημητριακών), με σκοπό να χρησιμοποιηθεί από τα πρώτα αντιστασιακά σώματα που άρχισαν να οργανώνονται στα Κερδύλια όρη, την περιοχή της Βισαλτίας και την ευρύτερη περιοχή του Ν. Σερρών. Οι Γερμανοί διενεργούσαν τακτικές, ξαφνικές εφόδους (μπλόκα) σε όλα χωριά της περιοχής. Στις 9 Σεπτεμβρίου 1942, μετά από έρευνα σε σπίτια του χωριού, οι κατοχικές δυνάμεις εντόπισαν τον παράνομο οπλισμό. Με βάση τις γερμανικές διαταγές, η κατοχή οπλισμού επέσυρε την ποινή του θανάτου. Έτσι οι Γερμανοί:
·       Εκτέλεσαν επί τόπου 9 κατοίκους του χωριού ως παραδειγματισμό.
·   Πυρπόλησαν δύο σπίτια στα οποία βρέθηκε το πολεμικό υλικό, προκειμένου να τρομοκρατήσουν τον υπόλοιπο πληθυσμό για να μην βοηθά τους αντάρτες.
Το  γεγονός της εκτέλεσης των 9 κατοίκων αποτελεί κλασικό παράδειγμα των «αντιποίνων» (Vergeltung) που εφάρμοζε με απόλυτη σκληρότητα η Βέρμαχτ στην Ελλάδα:

 

Πρέπει να επισημάνουμε ότι η τρομοκρατία των Γερμανών στο Στρυμονικό εκείνη την περίοδο (φθινόπωρο του 1942) δεν ήταν τυχαία. Λίγους μήνες νωρίτερα (Οκτώβριος 1941), οι Γερμανοί είχαν ισοπεδώσει τα γειτονικά Άνω και Κάτω Κερδύλια, εκτελώντας πάνω από 200 αμάχους. Το Στρυμονικό βρισκόταν υπό συνεχή επιτήρηση, καθώς οι Ναζί φοβούνταν ότι η στρατηγική γέφυρα του χωριού θα μπορούσε να γίνει στόχος σαμποτάζ από την Ελληνική Αντίσταση.
 
Παρατήρηση: Προσπάθησα να βρω τα στοιχεία των 9 εκ τελεσθέντων, μα κατέστη αδύνατον! Ακολουθώντας μια λογική πορεία σκέψης(έτσι πιστεύω), υπέβαλα αίτημα (ερώτημα) στον Δήμο Ηράκλειας όπου ανήκει το Στρυμονικό Σερρών αλλά και στην Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτας, προκειμένου να μου αποστείλουν από πιθανά αρχεία, τα ονοματεπώνυμα των 9 αυτών κατοίκων του Στρυμονικού.
 
Βιβλιογραφία
 
Α. Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σερρών: https://serrelib.gr/el/serraiko-apothetirio/i-boylgariki-katohi-stis-serres-kata-tin-periodo-41-44
Β. Εθνικό ίδρυμα Ερευνών: https://www.eie.gr/en/institutes/ihr/research/sections/snr/research/clusters/politics-institutions-and-power/political-history-of-the-greek-state/database-of-german-military-and-paramilitary-units-in-greece-1941-1944-45/
Γ. Μαύρη Βίβλος της Κατοχής: https://ww2istories.gr/images/amaxoi/mavrivivlos.pdf
Δ. Βικιπαίδεια
Ε. https://strimonikoserres.blogspot.com/2026/05/blog-post_490.html